Carburateur synchroniseren

Als de carburateurs niet synchroon werken, leidt dit tot een vrijloop die niet soepel is, een slechte respons op het gas en levert de motor niet het volle vermogen. Dan is het tijd voor een correcte instelling van de carburateur.

Carburateur synchroniseren

Dingen die u moet weten over de carburateur synchronisatie

Een vrijloop die niet soepel is, een onduidelijke respons op het gas en meer trillingen dan nodig kunnen bij meercilindermotoren een aanwijzing zijn dat de carburateurs niet synchroon werken. Dat is te vergelijken met een span paarden waarbij het ene paard al wil galopperen, een ander paard liever wil draven en twee andere nog rustig doorwandelen. Het galopperende paard trekt dus tevergeefs aan de teugels, de tragere paarden beginnen te struikelen, de draver heeft geen idee wat er aan de hand is en de koetsier wordt er niet goed van.

Voorwaarden

Voordat je overweegt om de carburateurs te synchroniseren, moet alles eromheen in orde zijn. De ontsteking en de ventielen moeten goed zijn ingesteld, en dat geldt ook voor de speling van de gasbowdenkabels. De luchtfilters, de inlaatspruitstukken en de bougies moeten in goede staat zijn. 

Waar gaat het bij het synchroniseren om?

De motor zuigt met de betreffende arbeidsslag het benzine-luchtmengsel uit de carburateurs aan. En waar gezogen wordt, is sprake van onderdruk. Alleen als de onderdruk in alle aanzuigtrajecten van de cilinders gelijk is, worden de verbrandingskamers in hetzelfde tempo gevoed. Dat is een van de voorwaarden voor een regelmatig draaiende motor. De toevoersnelheid wordt gereguleerd door de voedingsopening meer of minder te openen, dus hier door de positie van de gasklep of schuif van de afzonderlijke carburateurs. 

Hoe worden deze versteld?

Vaak is een extra lange schroevendraaier nodig om bij de instelschroeven te komen. De gaskleppen van onderdrukcarburateurs zijn meestal onderling verbonden met een geveerde koppeling die voorzien is van een instelschroef. Bij 4 cilinders worden de schroeven als volgt gedraaid voor synchronisatie: eerst worden de twee rechter en linker carburateurs op elkaar afgestemd, dan worden in het midden de beide paren met elkaar in overeenstemming gebracht totdat alle vier carburateurs dezelfde onderdruk hebben.

In andere gevallen, bijv. schuifcarburateurs, heeft het blok carburateurs één carburateur die als vaste referentie dient voor synchronisatie van de overige carburateurs. De instelschroef bevindt zich meestal onder de bovendeksel.

Onmisbaar: Synchroontester

Om in alle aanzuigtrajecten dezelfde snelheid van het benzine-luchtmengsel te kunnen instellen, zijn onderdrukmeters nodig, eigenlijk het tegenovergestelde van een manometer waarmee de bandenspanning wordt gemeten. Maar omdat in tegenstelling tot de banden alle cilinders tegelijk worden gemeten, is voor iedere cilinder een onderdrukmeter nodig. Die zijn er in sets van 2 en 4 en worden synchroontester genoemd, en ze zijn bovendien voorzien van de benodigde slangen en adapters. Omdat de tank meestal gedemonteerd moet worden, maar de motor wel moet draaien bij het instellen, is een extra aanschaf van een kleine benzinefles handig voor voeding van de carburateurs. Deze kan bijvoorbeeld aan de achteruitkijkspiegel worden gehangen.  

Let op: de synchronisatie moet worden uitgevoerd in de vrije buitenlucht of in een open carport, maar vanwege de draaiende motor in ieder geval niet in een geheel of gedeeltelijk afgesloten ruimte. Als de wind de verkeerde kant op staat is er door de uitlaatgassen zelfs in een geopende garage gevaar voor een koolmonoxidevergiftiging.


Carburateur synchroniseren – aan de slag

Stap 1: Belangrijk – eerst luchtdoorlaat minimaliseren

Stap 1: Belangrijk – eerst luchtdoorlaat minimaliseren

01 – Belangrijk – eerst luchtdoorlaat minimaliseren

Warm de motor eerst met een korte rit op, zet de bike op de middenbok en schakel de motor uit. Demonteer de tank en alle eventueel in de weg zittende deksels en kuipdelen. De benzinefles moet in ieder geval hoger worden geplaatst dan de carburateurs. Dan is het tijd voor de synchroontester. Om reden van de verpakking worden synchroontesters meestal niet voorgemonteerd geleverd. Ze zijn echter makkelijk in elkaar te zetten.Je hoeft alleen de handleiding te volgen. Draai vóór ieder gebruik de gekartelde schroef voor regeling van de luchtopening handvast, maar zonder de slang af te knellen. 

De achtergrond: we hebben te maken met zeer lage onderdrukwaarden waarvoor de wijzers van de meters nerveus uitslaan. Als je een meter op een te laag ingestelde demping aansluit en de motor start, knalt de wijzer met iedere arbeidsslag van de motor van aanslag naar aanslag en kan de meter defect raken. 


Stap 2, afb. 1: Draai de adapter bij de cilinderkop in ...

Stap 2, afb. 1: Draai de adapter bij de cilinderkop in ...

02 – Montage en aansluiting van de synchroontester

De slangen van de synchroontester worden nu op de motor aangesloten, afhankelijk van het motortype op de cilinderkop (zie afb. 1), op de carburateurs (meestal boven in de richting van de inlaatspruitstukken) of op de inlaatspruitstukken (zie afb. 2). 

Stap 2, afb. 2: ... of de slang op het inlaatspruitstuk, of direct op de carburateur

Stap 2, afb. 2: ... of de slang op het inlaatspruitstuk, of direct op de carburateur

Hier bevinden zich vaak aansluitbuisjes die afgesloten zijn met rubberen doppen. Op de carburateur of de cilinderkop moeten kleine sluitschroeven worden verwijderd en worden vervangen door adapters (de meest gangbare worden bij de synchroontester geleverd). 


Stap 3, afb. 1: Alle meters gelijkzetten via één cilinder is onmisbaar

Stap 3, afb. 1: Alle meters gelijkzetten via één cilinder is onmisbaar

03 – Alle meters gelijkzetten

Voordat je de meters aansluit, stel je deze op elkaar af. Zo voorkom je in ieder geval een verkeerde meterweergave of een lekkende slangverbinding. Daarvoor verbind je alle meters eerst onderling zodanig met T- of Y-adapters (die meestal bij de synchroontester worden geleverd) dat ze allemaal uitmonden op één enkele slang. Deze sluit je vervolgens aan op een carburateur of inlaatspruitstuk; de overige aansluitingen blijven nog dicht.

Stap 3, afb. 2: Bij verschillen in waarden moet worden ingegrepen

Stap 3, afb. 2: Bij verschillen in waarden moet worden ingegrepen

Start de motor en stel de meters met de kartelmoeren zo in, dat de wijzers nog net 'levendig' bewegen maar de wijzers goed worden gedempt. Als de wijzers helemaal stilstaan, is de meter afgesloten en moet je de kartelmoer weer een beetje losser draaien. Alle meters moeten nu dezelfde waarde weergeven. Motor weer uitschakelen. Als de meters volledig intact zijn, sluit je vervolgens op iedere cilinder een meter aan. Leg de meters op een geschikte plek op de bike en voorkom dat ze kunnen vallen (de meters willen nog wel eens aan de wandel gaan door het trillen van de motor). 

Start de motor, geef enkele keren gas tot ongeveer 3000 t/min en laat de motor dan weer terugzakken naar vrijloop. Controleer de waarden op de meters en stel ze evt. iets beter af tot ze goed genoeg afgelezen kunnen worden. Voor de meeste fabrikanten is een afwijking van maximaal 0,03 bar acceptabel. 


Stap 4: Instelschroeven op carburateurstangen

Stap 4: Instelschroeven op carburateurstangen

04 – Pas de carburator aan op dezelfde meetwaarden

Afhankelijk van het model bepaal je nu de 'referentiecarburateur' van het blok en stel je de overige carburateurs met de instelschroeven zo nauwkeurig mogelijk op dezelfde waarde in, of pas je zoals beschreven de beide carburateurs links en rechts en dan in het midden de beide paren op elkaar af. Controleer tussendoor met lichte gasstoten of de vrijloop nog naar het juiste niveau terugzakt en stel dit eventueel bij met de instelschroef voor de vrijloop. Als een synchronisatie niet mogelijk blijkt, is er misschien sprake van valse lucht via poreuze of bij de overgangen van carburateur of cilinderkop lekkende inlaatspruitstukken of is de basisinstelling van de carburateurs volledig ontregeld. In uitzonderingsgevallen is een sterk vervuilde carburateur de oorzaak. Deze mogelijke defecten moeten in ieder geval worden opgespoord en verholpen, anders zijn alle verdere synchronisatiepogingen zinloos. Aanvullende informatie over de reiniging van een carburateur vind je in de sleuteltip Carburateurs.

We gaan ervan uit dat de werkzaamheden het gewenste resultaat opleveren en hopen dat je met nog meer plezier rijdt op een bike die aanzienlijk soepeler loopt en spontaner reageert op het gas. De synchroontester kan nu worden losgekoppeld en de slangen kunnen door iets losdraaien van de kartelmoeren worden ontlast. Breng afsluitdoppen weer aan (en controleer meteen op poreusheid) of draai afsluitschroeven met gevoel weer in (zacht materiaal!). Monteer tot slot de tank, deksels/kuipdelen en sluit deze aan. Giet dan de rest van de benzinefles direct in de tank en het werk zit erop!


Onze aanbeveling


Het Louis Technisch Centrum

Als je een technische vraag over je motor hebt, neem dan contact op met ons Technisch Centrum. Daar heeft men oneindig veel ervaring, naslagwerken en adressen.

Let op!

Deze tips voor hobbymonteurs vormen algemene handelwijzen die niet van toepassing kunnen zijn op alle voertuigen of alle afzonderlijke onderdelen. Omdat de concrete situatie bij jou ter plaatse sterk kan afwijken, kunnen wij geen aansprakelijkheid aanvaarden voor de toepasselijkheid van de informatie in deze tips voor hobbymonteurs.

Bedankt voor je begrip.